રશિયા પર કડક પ્રતિબંધો લાદવાથી ક્રૂડ ઓઇલ સપ્લાય પર જોખમ વધ્યું

રશિયા પર કડક પ્રતિબંધો લાદવાના યુએસ સેનેટના મતદાનથી રશિયન ક્રૂડ ઓઇલ સપ્લાયમાં વિક્ષેપનું જોખમ વધી ગયું છે. જોકે, આનાથી ભારત અને ચીનને ક્રૂડ ઓઇલ સપ્લાયમાં તાત્કાલિક ફેરફાર થવાની શક્યતા ઓછી છે, એમ કેપ્લર વિશ્લેષક સુમિત રિટોલિયાએ જણાવ્યું હતું. યુએસ સેનેટે શુક્રવારે રશિયા પ્રતિબંધ બિલ પસાર કર્યું હતું જે રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પને એવા દેશોથી આયાત પર 100 ટકા સુધીના ટેરિફ લાદવાનો અધિકાર આપશે જે રશિયન તેલ અને ગેસના ટોચના પાંચ ખરીદદારોમાં સામેલ છે. 

લિન્ડસે ઓ. ગ્રેહામ સેન્ક્શનિંગ રશિયા એક્ટ 2026 રશિયન ઊર્જાના પાંચ સૌથી મોટા ખરીદદારોને લક્ષ્ય બનાવે છે અને તેનો ઉદ્દેશ્ય રશિયાને તેલ અને ગેસના વેચાણમાંથી થતી આવકમાં ઘટાડો કરવાનો છે. આ પગલાને હજુ સુધી યુએસ હાઉસ ઓફ રિપ્રેઝન્ટેટિવ્સ દ્વારા મંજૂરી આપવામાં આવી નથી અને અમલમાં આવે તે પહેલાં તેને વધુ કાયદાકીય અને વહીવટી પગલાંમાંથી પસાર થવું પડશે. 

સુમિત રિટોલિયાના મતે, આ પગલાં હજુ પણ કાયદાકીય અને વહીવટી અવરોધોનો સામનો કરે છે, જ્યારે તેમની અસર મોટાભાગે યુએસ વહીવટીતંત્ર તેમને કેટલી આક્રમક રીતે લાગુ કરે છે તેના પર નિર્ભર રહેશે. તેમણે ઉમેર્યું કે કોઈપણ પ્રતિબંધોનો સમય નિર્ણાયક રહેશે, કારણ કે વૈશ્વિક ક્રૂડ ઓઇલ બજાર પ્રમાણમાં કડક રહે છે અને પશ્ચિમ એશિયાઈ પુરવઠા પર અનિશ્ચિતતાએ વૈકલ્પિક સ્ત્રોતોનું મહત્વ વધાર્યું છે. તેથી, રશિયન તેલ પર નોંધપાત્ર પ્રતિબંધ વૈશ્વિક સંતુલનને કડક બનાવી શકે છે, ફક્ત હાલના વેપાર પ્રવાહને વાળવાને બદલે. 

ફેબ્રુઆરી 2022 માં યુક્રેન પર રશિયાના આક્રમણ પછી ભારતની રશિયન ક્રૂડ ઓઇલ પર નિર્ભરતા નોંધપાત્ર રીતે વધી છે. પશ્ચિમી પ્રતિબંધો અને યુરોપિયન ખરીદદારોની પીછેહઠને કારણે મોસ્કોએ એશિયન રિફાઇનરીઓને ભારે ડિસ્કાઉન્ટ ઓફર કરવાની ફરજ પડી હતી. યુએસ એનર્જી ઇન્ફર્મેશન એડમિનિસ્ટ્રેશન અનુસાર, રશિયાએ 2021 માં ભારતને દરરોજ 100,000 બેરલથી ઓછું ક્રૂડ ઓઇલ સપ્લાય કર્યું હતું, જે ભારતની કુલ ક્રૂડ ઓઇલ આયાતના લગભગ 2.5 ટકા હતું. આ વોલ્યુમ 2022 માં લગભગ 740,000 બેરલ પ્રતિ દિવસ (bpd) અને 2023 માં લગભગ 1.8 મિલિયન bpd થવાનો અંદાજ છે, જે તે વર્ષે રશિયા ભારતનું સૌથી મોટું ક્રૂડ ઓઇલ સપ્લાયર બનશે અને ભારતની કુલ આયાતમાં લગભગ 39 ટકા હિસ્સો ધરાવશે.