કેન્દ્ર નાણાકીય વર્ષ 26 ના પહેલા છ મહિના દરમિયાન બોન્ડ માર્કેટમાંથી રૂ. 8 લાખ કરોડ ઉધાર લેશે

કેન્દ્ર સરકાર આગામી નાણાકીય વર્ષ (FY26) ના એપ્રિલ-સપ્ટેમ્બર દરમિયાન બોન્ડ માર્કેટમાંથી રૂ. 8 લાખ કરોડ ઉધાર લેશે, જે કુલ બજેટ અંદાજ રૂ. 14.82 લાખ કરોડના 54 ટકા છે. આમાં નાણાકીય વર્ષના પ્રથમ છ મહિનામાં સોવરિન ગ્રીન બોન્ડ દ્વારા રૂ. 10,000 કરોડ એકત્ર કરવામાં આવશે. રિડેમ્પશન પ્રોફાઇલનું સંચાલન કરવા માટે, સરકાર સુરક્ષા બાયબેક અને સ્વિચિંગ કામગીરી હાથ ધરશે. વધુમાં, રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI) એ નાણાકીય વર્ષ 26 ના પ્રથમ છ મહિના માટે વેઝ એન્ડ મીન્સ એડવાન્સિસ (WMA) મર્યાદા રૂ. 1.50 લાખ કરોડ નક્કી કરી છે જેથી સરકારી નાણાકીય બાબતોમાં ટૂંકા ગાળાની અસમાનતાને દૂર કરી શકાય. નાણાકીય વર્ષ 26 ના પ્રથમ ત્રિમાસિક ગાળા (Q1) માં, કેન્દ્ર ટ્રેઝરી બિલ દ્વારા સાપ્તાહિક રૂ. 19,000 કરોડ ઉધાર લેવાની યોજના ધરાવે છે, જેમાં કુલ બજાર ઉધારના 26 ટકાથી વધુ 10-વર્ષીય સરકારી સિક્યોરિટીઝ દ્વારા એકત્ર કરવામાં આવશે. સરકાર દરેક હરાજી કરાયેલી સિક્યોરિટી માટે ગ્રીનશૂ મિકેનિઝમ હેઠળ રૂ. 2,000 કરોડ સુધીના વધારાના સબ્સ્ક્રિપ્શન સ્વીકારવાનો વિકલ્પ પણ જાળવી રાખશે. નાણાકીય વર્ષ 26 માટે કુલ ઉધારનો અંદાજ પાછલા નાણાકીય વર્ષની તુલનામાં નોંધપાત્ર રીતે વધારે છે કારણ કે વર્ષ દરમિયાન કોવિડ-19 સંબંધિત લોનની ચુકવણી બાકી રહેશે. 2024-25 માટે, સરકારનું ઉધાર રૂ. 14.01 લાખ કરોડ છે. જોકે, ચોખ્ખી દ્રષ્ટિએ, નાણાકીય વર્ષ 26 માટે બોન્ડ માર્કેટ ઉધાર રૂ. 11.54 લાખ કરોડ (અથવા GDP ના 3.2 ટકા) પર થોડો ઓછો રહેવાનો અંદાજ છે, જે નાણાકીય વર્ષ 25 માં રૂ. 11.63 લાખ કરોડ હતું. સરકારની ઉધાર લેવાની વ્યૂહરચના અર્થતંત્રમાં વ્યાજ દર નક્કી કરવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે. ઊંચી ઉધાર જરૂરિયાત સોવરિન અને કોર્પોરેટ ઇશ્યુઅર્સ બંને માટે બોન્ડ યીલ્ડમાં વધારો કરી શકે છે, જ્યારે ઓછી ઉધાર માંગ સામાન્ય રીતે નરમ વ્યાજ દર તરફ દોરી જાય છે. કેન્દ્ર જાહેર ખર્ચ, માળખાગત પ્રોજેક્ટ્સ અને અન્ય આવશ્યક સેવાઓને નાણાં આપવા માટે બોન્ડ્સ અને ટ્રેઝરી બિલ જેવા સાધનો દ્વારા ભંડોળ એકત્ર કરે છે.